Postpartum depressie herkennen: het verhaal van Bregt
Daar zat ze dan, met een baby en een hoofd vol stilte
Daar zat ze dan. Met een baby, pijn in haar lijf, een man die veel werkte en zonder baan. Haar dagen bracht ze grotendeels door op de bank, zorgend voor haar dochter. Alles ging op de automatische piloot.
Wanneer Bregt haar verhaal vertelt, doet ze dat bijna zonder emotie. Alsof het over iemand anders gaat. Tot ik zachtjes zeg:
‘Wat moet je je eenzaam hebben gevoeld.’
Dan breekt er iets.
De tranen komen wanneer ze terugdenkt aan die periode. Aan hoe ze zich steeds verder terugtrok, geen vriendinnen meer opzocht en zich intens alleen voelde. Elke dag telde ze de uren en minuten tot haar man weer thuis kwam.
Tijdens de kraamvisite vertelde ze over de bevalling en over de kleine Feline. Maar nooit over hoe ze zich écht voelde. Niet over de sombere gedachten die haar dagelijks overspoelden.
‘Ik wilde niet zorgen. Geen moeder zijn. Ik wilde terug naar mijn oude leven. Net doen of er niets gebeurd was.’
Wanneer je je somber voelt na de bevalling
Samen kijken we terug op het eerste half jaar na de geboorte van haar dochter.
Inmiddels weet Bregt dat er sprake was van een postpartum depressie. Maar op dat moment had ze daar geen woorden voor. Als ze toen had geweten wat er speelde, had ze zich misschien minder alleen gevoeld.
Ze was ervan overtuigd dat ze het niet kon — moeder zijn. Ze genoot niet, voelde zich intens verdrietig en verlangde terug naar haar oude leven. Met niemand deelde ze dit.
Niet omdat ze het niet wilde, maar omdat schaamte en onwetendheid haar stil hielden.
Waarom een postpartum depressie vaak niet wordt herkend
Wat dit verhaal zo pijnlijk maakt, is dat niemand het zag.
Niet de huisarts.
Niet de verloskundige.
Niet haar partner.
En dat komt vaker voor dan we denken.
De klachten van een postpartum depressie overlappen met wat vaak als ‘normaal’ wordt gezien na een bevalling: vermoeidheid, weinig energie en prikkelbaarheid. Tegelijkertijd rust er nog altijd een taboe op het uitspreken van negatieve gevoelens. Alsof je alleen maar dankbaar mag zijn.
Veel moeders houden hun gevoelens daarom voor zichzelf. Uit onderzoek blijkt zelfs dat een derde van de vrouwen hun psychische klachten niet met hun partner bespreekt.
En juist dat zwijgen vergroot de eenzaamheid en de somberheid.
Postpartum depressie herkennen: dit zijn de signalen
In Nederland krijgt meer dan 10% van de zwangere en pas bevallen vrouwen te maken met een peri-partumdepressie. Dat zijn ongeveer 23.000 moeders per jaar.
Het is daarmee de meest voorkomende aandoening bij jonge moeders.
Klachten die vaak voorkomen zijn onder andere:
- een sombere stemming
- nergens zin in hebben
- vermoeidheid
- prikkelbaarheid
- negatieve gedachten
- concentratieproblemen
- slaapproblemen en piekeren
Wil je hier meer over weten en jezelf beter leren herkennen in deze signalen?
Lees meer over postpartum depressie en hoe je het herkent: https://yoinn.nl/de-peripartum-depressie-ppd/
En mocht je twijlfelen over je klachten en wat er nodig is, denk dan ook aan het het kompasgesprek. In dit gesprek staan we samen stil bij jouw situatie en denken we vanuit psychologisch perspectief met je mee.
De sleutel ligt al in de zwangerschap
Wat veel mensen niet weten, is dat klachten vaak al eerder beginnen.
Bijna de helft van de vrouwen met een postpartum depressie ervaart namelijk al somberheidsklachten tijdens de zwangerschap. Dat betekent dat er juist in die periode veel winst te behalen is. De cursus Zwanger en somber kan een manier zijn om je klachten te verminderen.
Wanneer we eerder leren herkennen wat er speelt, ontstaat er ruimte om eerder te ondersteunen en te begeleiden. Daarmee kunnen we mogelijk voorkomen dat klachten zich verdiepen in de periode na de bevalling.
De rol van de verloskundige is hierin van grote waarde. Zij volgen vrouwen gedurende de zwangerschap en vragen steeds vaker actief naar hoe het écht gaat. Die openheid maakt een verschil.
Hulp vragen is niet vanzelfsprekend
Toch blijft er nog iets belangrijks over: zelf erkennen dat het niet goed gaat.
En dat is misschien wel het moeilijkste stuk.
Hulp vragen vraagt om eerlijkheid en kwetsbaarheid. Het betekent dat je onder woorden brengt wat er vanbinnen speelt, ook als dat niet past bij het beeld dat je zelf had van het moederschap.
Daarom is het zo belangrijk dat we blijven normaliseren dat het soms anders voelt dan verwacht.
Dit keer was ze niet alleen
Toen Bregt opnieuw zwanger werd, bracht dat veel spanning met zich mee. Ze was niet alleen somber, maar ook bang. Bang om opnieuw in diezelfde donkere periode terecht te komen.
Die angst was begrijpelijk. De kans op herhaling is namelijk groter wanneer je eerder een depressie hebt doorgemaakt.
Toch verliep het deze keer anders.
Met begeleiding van haar verloskundige, huisarts en het volgen van de mentale zwangerschapscursus stond ze er niet alleen voor. Er was ruimte voor haar verhaal, voor haar gevoelens en voor steun.
En hoewel het nog steeds zwaar was, voelde het niet meer eenzaam. En dat maakt een wereld van verschil.
Je hoeft dit niet alleen te doen
Misschien herken je iets van jezelf in dit verhaal. Weet dan dat je niet de enige bent. En dat wat je voelt, er mag zijn.
Maar ook: dat je er niet alleen doorheen hoeft. Er is hulp. Er is begrip. Neem eens een kijkje in onze community, En er is ruimte om jouw verhaal te delen.
